نقش زنان در مدیریت بحران شهری | تأکید شهرداری تهران بر توجه به نیازهای ویژه و «مدیریت نرم»

مریم اردبیلی، مدیرکل امور زنان و خانواده شهرداری تهران، در نشست «ادغام سلامت زنان و بارداری در برنامه‌های مدیریت بحران» با اشاره به اهمیت نقش زنان در شرایط بحرانی، تأکید کرد که بسیاری از مسائل به ظاهر ساده، در عمل دارای ابعاد مهم جنسیتی هستند و نیازمند سیاست‌گذاری دقیق‌اند.
وی با اشاره به تجربه بحران‌های اخیر، از جمله جنگ، اظهار کرد: ظرفیت‌های اجتماعی و میدانی زنان فراتر از آن چیزی است که در سیاست‌گذاری‌ها و مطالعات رسمی مورد توجه قرار گرفته و باید این توانمندی‌ها به‌صورت جدی دیده شود.
اردبیلی با نقد نگاه سنتی در مدیریت بحران گفت: زنان معمولاً به عنوان گروهی آسیب‌پذیر معرفی می‌شوند، در حالی که این نگاه تنها بخشی از واقعیت است و باید نقش فعال و اثرگذار آنان نیز مورد توجه قرار گیرد.
مدیریت نرم بحران توسط زنان
وی با اشاره به نقش محوری زنان در خانواده افزود: مادران نقش مهمی در مدیریت روانی خانواده، به‌ویژه در شرایط بحران، دارند و می‌توانند با ایجاد آرامش و کاهش اضطراب، به حفظ انسجام خانوادگی کمک کنند.
به گفته اردبیلی، در حالی که مدیریت سخت بحران مانند امدادرسانی و بازسازی زیرساخت‌ها عمدتاً بر عهده ساختارهای رسمی است، بخش مهمی از «مدیریت نرم» بحران شامل رسیدگی به نیازهای عاطفی، روانی و اجتماعی توسط زنان انجام می‌شود.
توجه به نیازهای ویژه زنان
مدیرکل امور زنان شهرداری تهران بر ضرورت توجه به نیازهایی مانند دسترسی به سرویس‌های بهداشتی، شرایط اسکان اضطراری، حفظ حریم خصوصی و امنیت زنان تأکید کرد و گفت: این موارد نیازمند رویکردی حساس به جنسیت و حفظ کرامت انسانی هستند.
وی همچنین به نقش شبکه‌های غیررسمی زنان در بحران‌ها اشاره کرد و افزود: این شبکه‌ها در بسیاری از موارد سریع‌تر از ساختارهای رسمی عمل کرده و توانسته‌اند بخشی از نیازهای جامعه را تأمین کنند.
ضرورت تغییر رویکرد در سیاست‌گذاری
اردبیلی در پایان تأکید کرد: باید از نگاه صرفاً حمایتی به زنان عبور کرد و آنان را به‌عنوان بازیگران فعال در مدیریت بحران به رسمیت شناخت. وی همچنین بر توسعه رویکرد «خانواده‌محور» در مدیریت بحران تأکید کرد.
در این نشست، رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران تهران نیز با تأکید بر تغییر نگاه به نقش زنان، آنان را یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های اجتماعی برای افزایش تاب‌آوری جامعه دانست و خواستار بهره‌گیری از این ظرفیت در تمامی مراحل مدیریت بحران شد.