تقابل کالابرگ با لکسوسهای ۱۱۰ میلیاردی؛ هشدار از سقوط طبقه متوسط به زیر خط فقر
حامد برکاتی، معاون برنامهریزی ستاد ملی جمعیت، در نشست تخصصی «ادغام سلامت زنان و بارداری در برنامههای مدیریت بحران» با اشاره به تحولات جمعیتی کشور، نسبت به روند کاهشی فرزندآوری و تغییر الگوی خانوادهها هشدار داد.
وی با بیان اینکه برای نخستینبار تعداد فرزندان اول از فرزندان دوم پیشی گرفته است، گفت: این روند نشاندهنده حرکت جامعه به سمت الگوی تکفرزندی است؛ موضوعی که در صورت تداوم، پیامدهای جدی برای ساختار جمعیتی کشور به همراه خواهد داشت.
کاهش نرخ باروری و خطر سالمندی
برکاتی با اشاره به شاخص باروری کل کشور افزود: نرخ باروری در ایران به حدود ۱.۳۴ فرزند به ازای هر زن رسیده، در حالی که سطح جانشینی جمعیت ۲.۱ است. به گفته وی، ادامه این روند میتواند کشور را وارد «چاله جمعیتی» کند؛ وضعیتی که بازگشت از آن بسیار دشوار خواهد بود.
وی همچنین اعلام کرد تعداد موالید از بیش از ۱.۵۷ میلیون تولد در سال ۱۳۹۵ به حدود ۸۹۲ هزار تولد در سال ۱۴۰۴ کاهش یافته است؛ آماری که نشاندهنده تشدید روند نزولی فرزندآوری است.
چالشهای ازدواج و تأخیر در فرزندآوری
معاون ستاد ملی جمعیت، یکی از مهمترین موانع رشد جمعیت را کاهش نرخ ازدواج دانست و گفت: در حال حاضر میلیونها جوان در سن ازدواج مجرد هستند و فاصله میان ازدواج تا تولد اولین فرزند به حدود ۴.۷ سال رسیده است.
به گفته وی، افزایش سن فرزندآوری باعث میشود بسیاری از خانوادهها فرصت داشتن فرزند دوم یا بیشتر را از دست بدهند؛ بهطوری که سن تولد فرزند دوم به حدود ۳۴ سالگی رسیده است.
شکاف میان تمایل و واقعیت
برکاتی تأکید کرد که اگرچه میانگین تعداد فرزند مطلوب در خانوادههای ایرانی بیش از دو فرزند است، اما موانع اقتصادی، اجتماعی و نگرانی نسبت به آینده، باعث شده این تمایل در عمل محقق نشود.
وی مهمترین عوامل کاهش فرزندآوری را چنین برشمرد:
مشکلات اقتصادی و هزینههای زندگی
نبود حمایتهای کافی دولتی
نگرانی درباره آینده فرزندان
تغییر سبک زندگی و مسائل فرهنگی
سلامت مادران در بحران
برکاتی در بخش دیگری از سخنان خود بر ضرورت توجه ویژه به سلامت زنان باردار در شرایط بحران تأکید کرد و گفت: قطع خدمات مراقبتی در حوادثی مانند زلزله و سیل میتواند سلامت مادر و نوزاد را با خطرات جدی مواجه کند.
وی به سه نوع تأخیر خطرناک در بحران اشاره کرد:
تأخیر در تصمیمگیری برای مراجعه به مراکز درمانی
تأخیر در رسیدن به خدمات درمانی
تأخیر در دریافت خدمات مناسب به دلیل کمبود امکانات
او همچنین از افزایش خطراتی مانند زایمانهای ناایمن، سوءتغذیه، مشکلات روانی و حتی خشونت علیه زنان در شرایط بحران خبر داد.
طرح «کارت امید مادر»
معاون برنامهریزی ستاد ملی جمعیت از اجرای طرح «کارت امید مادر» خبر داد و گفت: این طرح برای حمایت از مادرانی که از سال ۱۴۰۵ صاحب فرزند میشوند طراحی شده و اعتبار آن بهصورت مستقیم به حساب بانکی مادران واریز میشود.
به گفته وی، هدف این طرح تنها حمایت مالی نیست، بلکه تقویت جایگاه اجتماعی مادری و کاهش بخشی از هزینههای خانوادهها نیز دنبال میشود.
دیدگاهتان را بنویسید